Question 1

Қазақстандағы ҚҚС ставкасы қандай?

Accepted Answer

2026 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстандағы стандартты ҚҚС ставкасы 16% құрайды (бұрын — 12%). Бұл өзгеріс бюджет табысын арттыру мақсатындағы салық реформасы аясында жүргізілді. Тауарлар экспорты мен халықаралық тасымалдар үшін нөлдік ставка 0% қолданылады. ҚҚС есебіне тіркелу шегі — 20 000 АЕК (2026 жылы АЕК = 4 325 ₸ болғанда 86 500 000 ₸). Күнтізбелік жыл ішінде айналымы осы шектен асқан компаниялар ҚҚС төлеуші ретінде тіркелуге міндетті.

Question 2

Сомаға ҚҚС-ты қалай қосу керек?

Accepted Answer

ҚҚС 16% қосу үшін соманы 1,16-ға көбейтіңіз: мысалы, 100 000 × 1,16 = 116 000 ₸, мұндағы 16 000 ₸ — ҚҚС. Формула: ҚҚС-мен сома = ҚҚС-сыз сома × (1 + Ставка / 100). Бұл сатып алушыларға шот-фактура жазғанда қолданылатын стандартты амал. Назар аударыңыз: 2026 жылдан бастап ставка артуына байланысты коэффициент 1,12-ден 1,16-ға өзгерді.

Question 3

Сомадан ҚҚС-ты қалай бөліп алу керек?

Accepted Answer

Салық қосылған сомадан ҚҚС-ты бөліп алу үшін мына формуланы қолданыңыз: ҚҚС = ҚҚС-мен сома × 16 / 116. Мысалы, 116 000 ₸-ден: ҚҚС = 116 000 × 16 / 116 = 16 000 ₸, ал ҚҚС-сыз сома = 100 000 ₸. Бұл жеткізушілерден шоттар алғанда есепке жатқызылатын ҚҚС сомасын анықтау үшін қажет. 2026 жылдан бастап бөлгіш 112-ден 116-ға өзгерді.

Question 4

ҚҚС-ты кім төлейді?

Accepted Answer

ҚҚС төлеушілер — жылдық айналымы 20 000 АЕК-тен (2026 жылы 86 500 000 ₸) асатын заңды тұлғалар мен ЖК. Шектен асқаннан кейін 10 жұмыс күні ішінде тіркелу міндетті. Кез келген айналымда ерікті түрде ҚҚС есебіне тіркелуге болады — бұл ірі серіктестермен жұмыс істейтін компанияларға тиімді болуы мүмкін. ҚҚС тоқсан сайын есепті тоқсаннан кейінгі екінші айдың 25-іне дейін төленеді.

Question 5

ҚҚС-тан босату бар ма?

Accepted Answer

Иә, ҚҚС-тан босатылған: медициналық қызметтер, білім беру қызметтері, қаржылық операциялар (банк пайыздары, сақтандыру), жеке тұлғаларға тұрғын үй сату, сондай-ақ әлеуметтік маңызды азық-түлік тауарлары. Босатулардың толық тізімі ҚР Салық кодексінің 394-400 баптарында берілген. Тауарлар экспорты мен халықаралық тасымалдарда нөлдік ҚҚС ставкасы (0%) қолданылады.