Исламдық мұра (фараид) Құран бойынша бөлінеді (4:11-12, 176 аяттар). Ұл — 2 үлес, қыз — 1 үлес алады. Жұбайының, ата-ананың тіркелген үлесі бар. Бөлуге дейін қарыздар мен өсиет (1/3-ке дейін) орындалады.
Ислами мұра калькуляторы (Фараиз)
Шариғат нормалары бойынша мұраны бөлу
⚠️ Маңызды ескерту
Бұл калькулятор тек ақпараттық мақсатта
Нақты мұра бөлу үшін білікті ислам ғалымына (алимге) хабарласыңыз
Жеке қарауды қажет ететін күрделі жағдайлар бар
Мұраның жалпы сомасы
Мұраға қалатын мүліктің жалпы құнын енгізіңіз
Отбасыны жылдам баптау
Отбасы құрамы
Балалар
Ұлдар мен қыздар санын көрсетіңіз
Ата-ана
Ағалар мен апалар
Қайтыс болғанның туған бауырлары
Бөлу сценарийлері
Тек жұбайы
Ерекше жағдайлар
Мұра принциптері
Бекітілген үлестер (Фараид)
Қалдық үлестер (Асаба)
Есептеу мысалдары
Мысал 1: Әйелі, екі ұлы және қызы
Мысал 2: Күйеуі, анасы және ұлдары
Мысал 3: Баласыз әйел
Құқықтық база
Зайырлы құқық
- Азаматтық кодекске негізделген
- Балаларға тең үлестер
- Өсиет жасау мүмкіндігі
- Мемлекеттік тіркеу
Ислам құқығы
- Құран мен Сүннеге негізделген
- Үлестер бекітілген және өзгермейді
- Барлық мұрагерлердің құқықтарын қорғайды
- Байлықтың шоғырлануын болдырмайды
Құқықтық жоспарлау
Алдын ала жоспарлау дауларды болдырмауға көмектеседі
Құқық көздері
Құран мұра туралы
«Жұбайларыңыз қалдырғанның жартысы сіздікі...» (4:12)
Сүнне
Пайғамбардың (с.а.с.) тәжірибесі Құран нормаларын толықтырады
Ижма
Мұра мәселелері бойынша ғалымдардың бірауызды пікірі
Күрделі жағдайлар
Ерекше ережелер
Мұра алуға кедергілер
Калькулятор шектеулері
Барлық күрделі жағдайларды ескермейді
Маман растауы қажет
Алиммен кеңесуді алмастырмайды
Әртүрлі мазхабтарда әртүрлі болуы мүмкін
Заңды құжат болып табылмайды
Практикалық қолдану
Жоспарлау үшін
Құқықтық аспектілер
Исламдық мұраның даналығы
Әділдік принципі
Әділ бөлу — исламдық мұраның негізі
Отбасына қамқорлық
Ислам барлық отбасы мүшелерін қорғауды қамтамасыз етеді
Әлеуметтік тұрақтылық
Мұра жүйесі әлеуметтік тұрақтылыққа ықпал етеді
Жағдайлардың бірегейлігі
Әр мұра жағдайы бірегей
Қайдан көмек алуға болады
Діни кеңес
Қайдан көмек алуға болады
Мұсылмандарға кеңес
Мұсылмандарға өмір сүріп жатқанда шариғат нормалары бойынша өсиет жазу ұсынылады
Математикалық сұлулық
Фараид ғылымы
Мұраны бөлу ғылымы — исламдағы ең маңыздылардың бірі
Тарихи маңызы: Исламдық мұра құқығы — тарихтағы алғашқы жүйелендірілген жүйелердің бірі
Заманауи өзектілік: Исламдық мұра принциптері бүгін де өзекті
Жауапкершіліктен бас тарту
Калькулятор шамамен есептеу береді
Заң кеңесі болып табылмайды
Нақты есептеу үшін маманға хабарласыңыз
Есептеу мысалдары
Имущество 50 млн ₸. Жена при детях получает 1/8.
- • Жена 1/8 = 6.25 млн
- • Остаток 43.75 млн делится 2:2:1 = 17.5/17.5/8.75
Имущество 30 млн ₸, завещано на цель 10 млн (1/3 предел).
- • Завещание ≤ 1/3 = 10 млн
- • Остаток по фараид
Имущество 20 млн, долгов 5 млн, похороны 500 тыс.
- • Сначала долги/похороны
- • Потом завещание
- • Потом фараид
Долги и завещание — в первую очередь
Из имущества сначала погашаются долги умершего и расходы на похороны. Завещание (не более 1/3 имущества) исполняется для не-наследников.
Фиксированные доли (фараид)
Коран (Сура 4:11-12, 176) устанавливает доли для родителей, супруга(и), сестёр. Например: жена при детях — 1/8, без детей — 1/4.
Остаток — для асаба (агнатные наследники)
Сыновья, отец, братья по отцу. Сын получает 2 доли, дочь — 1 (если есть сыновья).
Сын : Дочь = 2 : 1Светское право в РК
По законодательству РК — все наследники равны (1 очередь: супруг(а), дети, родители). Шариатские расчёты обычно используются как моральный ориентир внутри семьи.
Жиі қойылатын сұрақтар
Ресми дереккөздер:
Есеп исламдық құқықтың классикалық нормаларына негізделген. Нақты сұрақтар бойынша Қазақстан мұсылмандарының діни басқармасына (ҚМДБ) жүгініңіз.