Қысқаша жауап
ҚР-дағы талап ету мерзімдері (АК 178-бап): жалпы — 3 жыл, мүлік бойынша — 10 жыл, салықтар бойынша — 5 жыл, ар-намысты қорғау бойынша — шектелмеген. Мерзім адам бұзушылық туралы білген сәттен бастап есептеледі.
Талап қою ескіру мерзімі
ҚР АК бойынша 12 санат
Адам өз құқығының бұзылғаны туралы білген немесе білуге тиіс болған күн
Мәртебесі
Мерзім өтпеген
Өтуіне қалғаны: 1096 күн
Мерзімнің өту күні13 июня 2029 г.
Талап қою мерзімі3 жыл
Заң нормасыст. 178 ГК РК
💡 Қазақстандағы талап қоюдың жалпы мерзімі — 3 жыл (ҚР АК 178-бабы). Жекелеген талаптар бойынша заң арнайы (қысқартылған немесе ұзартылған) мерзімдер белгілейді. Мерзімнің өтуі талап қою құқығынан айырмайды — сот талап қою мерзімін тек жауапкердің өтініші бойынша қолданады (ҚР АК 179-бабы).
Бұл калькулятор заңгер кеңесін алмастырмайды. Нақты жағдайыңызды шешу үшін адвокатқа немесе нотариалдық палатаға жүгініңіз.
Сарапшы қатысуы
Калькуляторларды жасауға қатысқан Арнур Еркенбаев — қаржы және несиелеу сарапшысы, портал Zanimaem.kz. Оның тәжірибесінің арқасында барлық есептеу формулалары мен ұсыныстар Қазақстан банк секторының нақты тәжірибесіне сәйкес келеді.
Жиі қойылатын сұрақтар
Талап қою мерзімі (ҚР АК 177-бабы) — бұл бұзылған құқықты қорғау үшін сотқа жүгінуге болатын мерзім. Мақсаты — азаматтық айналымның тұрақтылығын қамтамасыз ету, кредиторларды талаптарды уақытылы мәлімдеуге міндеттеу және борышкерлерді "мәңгілік" талаптардан қорғау. Мерзім өткеннен кейін жауапкер талаптан бас тартуды талап ете алады.
Жалпы ереже бойынша (ҚР АК 180-бабы) — адам өз құқығының бұзылғаны туралы білген немесе білуге тиіс болған күннен бастап. Шарттық міндеттемелер үшін — орындау күнінен кейінгі күннен. Салықтар бойынша — салық кезеңінің соңынан. Жұмысқа қайта орналастыру туралы еңбек даулары бойынша — жұмыстан босату туралы бұйрық көшірмесін тапсырған күннен.
Жалпы — 3 жыл (ҚР АК 178-бабы). Арнайы: жұмыстан босату туралы еңбек дауы — 3 ай (ҚР ЕК 160-бабы); жалақы туралы — 1 жыл (ҚР ЕК 164-бабы); салық — 5 жыл (ҚР СК 48-бабы); виндикация — 10 жыл (ҚР АК 240-бабы); мұраны қабылдау — 6 ай (ҚР АК 1072-бабы); әкімшілік айыппұлдар — 1 жыл (ҚР ӘҚБ 62-бабы).
Иә, бірақ тек ҚР АК 185-бабы бойынша ерекше жағдайларда — егер сот өткізіп алу себебін дәлелді деп таныса (талапкердің ауыр науқасы, дәрменсіздігі, сауатсыздығы, ұзақ іссапары). Қалпына келтіру туралы өтініш талап арызбен бірге беріледі. Заңды тұлғалар мерзімді қалпына келтіре алмайды — тек жеке тұлғалар.
Талап беру қажет — сот талап қою мерзімін тек жауапкердің өтініші бойынша қолданады (ҚР АК 179-бабы). Егер жауапкер мерзімнің өтіп кеткенін мәлімдемесе, іс мәні бойынша қаралады. Мәлімдесе — мерзім кеш басталғанын дәлелдеуге (нақты білгенде) немесе оны қалпына келтіруді сұрауға мүмкіндік бар.
Ресми дереккөздер:
Жаңартылды: 19 сәуір 2026