Қарыз жүктемесі калькуляторы

DTI (Debt-to-Income ratio) — қарыз ауыртпалығы коэффициенті, барлық айлық несие төлемдерінің таза айлық табысқа қатынасы. Формула: DTI = (Барлық несие бойынша төлемдер сомасы / Таза табыс) × 100%. Мысалы, табыс 300 000 ₸ және төлемдер 90 000 ₸ болғанда: DTI = 30%. Барлық міндеттемелер ескеріледі: ипотека, автонесие, тұтыну несиесі, бөліп төлеу, несие карталары.

Шекті ҚЖК — 0,5 (6 айдағы орташа айлық табыстың 50%-ы). Ол ҰБ бағдарламасы бойынша ипотеканы қайта қаржыландыруға, МБЖЖ қарыздарына және мұрагерлікпен ауысқан қарыздарға қолданылмайды, ал 01.01.2025–31.12.2026 аралығында — кепілдегі жаңа автокөлікке, жарнасы 50%-дан (3 жасқа дейінгісіне — 30%-дан) пайдаланылған автокөлікке берілетін автонесиелерге және тұрғын үй құрылыс жинақтары жүйесіндегі қарыздарға (Отбасы банк) да қолданылмайды. 2026 жылдан қарыз түрлері бойынша бөлек есеп — бұл мониторингке арналған қарыздың табысқа қатынасы коэффициенті (ҚТҚК), екінші шек емес.

ҚЖК-ға кредиттік бюро деректері бойынша барлық өтелмеген қарыздар мен микронесиелердің ай сайынғы төлемдері (ипотека, авто, тұтыну несиесі, бөліп төлеу), несие картасы бойынша — пайдаланылған лимиттің 10%-ы, мерзімі өткен төлемдердің бүкіл сомасы (баланстан тыс есептен шығарылғанын қоса) және жаңа қарыз бойынша беру мен қызмет көрсету комиссияларымен бірге орташа төлем кіреді (ҚР ҰБ № 52 нормативтері, 23–25-т.). Кірмейді: алименттер, кепілгерліктер, коммуналдық төлемдер, жалдау, тұрмыстық шығыстар.

1) Жаңа несие алмаңыз — банктер бас тартады. 2) Шығыстарды қысқартып, бос қаражатты қымбат несиелерді (жоғары мөлшерлемемен) мерзімінен бұрын өтеуге бағыттаңыз. 3) Төмен мөлшерлемемен қайта қаржыландыруға өтінім беріңіз. 4) Бірнеше шағын несиені біріктіріңіз (қарызды біріктіру). 5) Қайта құрылымдау үшін банкке хабарласыңыз. 6) Қатты қажет болғанда — жеке тұлғаны соттан тыс банкроттық рәсімі (жалпы қарыз 1 600 АЕК-ке — 2026 жылы 6 920 000 ₸-ге дейін болса).

Банктер соңғы 6 айдағы ресми табысты қарайды (нормативтердің 26-т.): БЖЗҚ-дағы зейнетақы жарналары және әлеуметтік аударымдар туралы МЗТО мәліметтері, жалақы картасы бойынша үзінділер, ЖК-де — салық декларациясы. Несие тарихы кредиттік бюродан алынады. Анкетада табысты асыра көрсету — бас тартуға негіз.