2026 ж. бастап ЖТС шегерімдерінің тізбесі түпкілікті (ҚР СК 401-бабы): бір жұмыс берушіде өтініш бойынша стандартты 30 АЕК/ай (129 750 ₸) және мүгедектігі барлар мен теңестірілгендерге жылдық жеңілдікті шегерімдер (882 немесе 5 000 АЕК, 404-бап). Оқу, емдеу, ипотека және ерікті зейнетақы жарналары шегерімдері алынып тасталды.
Салық шегерімдерінің калькуляторы
2026 жылғы ЖТС бойынша қолданыстағы шегерімдер және үнемдеуді есептеу
2026 жылдан бастап жойылды
2026 жылдан бастап ҚР жаңа Салық кодексі бойынша (401-бап) ЖТС бойынша жеке шегерімдер тізбесі толық болды. Келесі шегерімдер жойылды және енді салықты қайтармайды:
- Оқытуға шегерім (өзіне және балаларға)
- Медицинаға және емдеуге шегерім
- Ипотека пайыздары мен сыйақылар бойынша шегерім
- Ерікті зейнетақы жарналары жеке шегерім ретінде
- Қайырымдылық жеке шегерім ретінде және ≤25 АЕК табысқа 90%-түзету
Егер сіз оқытуға немесе емдеуге салықты қайтаруды іздесеңіз — 2026 жылдан бастап мұндай тетік қолжетімсіз. Тек төменде көрсетілген шегерімдер қолданылады.
Нені білу маңызды
Базалық шегерім айына 30 АЕК бір жұмыс берушіде өтініш бойынша автоматты түрде қолданылады — ЖТС салық базасын азайтады.
Жеңілдікті шегерімдер мүгедектер мен теңестірілген санаттар үшін (404-бап) жылдық базаны АЕК-пен үлкен сомаға азайтады.
Бастапқы деректер
Ұстап қалуларға дейінгі айлық табыс (gross)
Жеңілдікті әлеуметтік шегерім жылдық базаға қолданылады
2026 жылғы ставкалар мен шегерімдер
Есептеу нәтижелері
Тиесілі шегерімдер
Жалақы құрылымы
ЖТС тиімді ставкасы
Шегерімсіз ЖТС
2026 жылы ЖТС бойынша қолданыстағы шегерімдер
Базалық шегерім (403-бап)
Бір жұмыс берушіде айына 30 АЕК. Лимит — жылына 360 АЕК. ЖТС салық базасын азайтады.
Жеңілдікті әлеум. шегерім (404-бап)
Жылына 882 АЕК — III топ мүгедектері, мүгедек балалар мен олардың ата-анасы, ҰОС қатысушылары. Жылына 5000 АЕК — I–II топ мүгедектері.
Әлеум. төлемдер шегерімі (402-бап)
МЗЖ (база ≤ 50 ЕТЖ) және МӘМСЖ (база ≤ 20 ЕТЖ) ЖТС есептеуге дейін табыстан шегеріледі.
ЖТС прогрессиясы (439-бап)
Жылдық табыстың 8500 АЕК-ке дейінгі бөлігіне 10%, асып кеткен сомаға 15%.
Жалпы ережелер
• Базалық шегерім тек бір жұмыс берушіде өтініш бойынша қолданылады.
• 404-бап жеңілдікті шегерімі — растайтын статус болғанда (МӘСК анықтамасы және т.б.).
• Шегерімдер салық базасын азайтады, ақшалай қайтарылмайды.
• Әлеуметтік төлемдер (МЗЖ, МӘМСЖ) ЖТС есептеуге дейін табыстан шегеріледі.
Шегерімдерді қалай алуға болады
Құжаттар
- Жұмыс берушіге базалық шегерімді қолдану туралы өтініш
- Жеңілдікті шегерім үшін статус анықтамасы (404-бап үшін)
- ЖСН және еңбек шарты
- Негізгі жұмыс орнын растайтын құжат
Тәртіп
- Жұмыс берушіге базалық шегерімге өтініш беру
- Статус болса — жеңілдікті шегерім үшін анықтама қосу
- Жұмыс беруші ЖТС ұстағанда шегерімдерді қолданады
- Есеп парағын тексеру — шегерімдер салық базасын азайтады
Практикалық кеңестер
Негізгі жұмыс орнында базалық шегерімге өтініш беріңіз — әйтпесе ЖТС онсыз есептеледі.
Жеңілдікті статус (мүгедектік) бір рет расталады және үлкен жылдық шегерім береді.
Оқытуға/емдеуге қайтаруды іздемеңіз — 2026 жылдан бастап бұл шегерімдер жойылды.
Құқықтық негіз
ҚР Салық кодексі (K2500000214)
401-бап — ЖТС бойынша шегерімдердің толық тізбесі
402-бап — міндетті әлеуметтік төлемдер шегерімі (МЗЖ, МӘМСЖ)
403-бап — айына 30 АЕК базалық шегерім (лимит жылына 360 АЕК)
404-бап — жылына 882 АЕК және 5000 АЕК жеңілдікті шегерімдер
439-бап — ЖТС прогрессивті шкаласы 10% / 15%
Қолдану шарттары
• Базалық шегерім — тек бір жұмыс берушіде
• Жеңілдікті шегерім — расталған статус болғанда
• ЖТС салынатын табысы бар ҚР резиденті
• МЗЖ және МӘМСЖ белгіленген базалар шегінде шегеріледі
Есептеу мысалдары
Жеңілдік санатынсыз, шегерім 30 АЕК.
- • Шегерімсіз база 440 000 → ЖТС 44 000
- • 30 АЕК шегерімімен (129 750) → ЖТС 31 025
- • МЗЖ 50 000, МӘМС 10 000
Жеңілдікті шегерім 882 АЕК/жыл (≈317 887 ₸/ай).
- • Жеңілдік есебінен база 0-ге дейін азаяды
- • 882 АЕК = 3 814 650 ₸/жыл (404-бап)
- • Базалық + жеңілдікті шегерім
Бір жұмыс беруші, базалық шегерім 30 АЕК.
- • МЗЖ 120 000, МӘМС 24 000
- • База 926 250 → ЖТС 92 625
- • Шегерімсіз ЖТС 105 600
Әлеуметтік төлемдер шегерімі (402-бап)
Табыстан МЗЖ 10% (база ≤ 50 ЕТЖ = 4 250 000 ₸/ай) және МӘМС 2% (база ≤ 20 ЕТЖ = 1 700 000 ₸/ай) шегеріледі.
МЗЖ = 10% × min(табыс; 50 ЕТЖ); МӘМС = 2% × min(табыс; 20 ЕТЖ)30 АЕК базалық шегерім (403-бап)
2026 ж. бастап — 30 АЕК = 129 750 ₸/ай (лимит 360 АЕК/жыл = 1 557 000 ₸). Бір жұмыс берушіде өтініш бойынша қолданылады.
Базалық шегерім = 30 × АЕК = 129 750 ₸/айЖеңілдікті шегерім (404-бап)
882 АЕК/жыл (3 814 650 ₸) — III топ мүгедектері, мүгедек балалар мен олардың ата-аналары, ҰОС қатысушылары. 5000 АЕК/жыл (21 625 000 ₸) — I–II топ мүгедектері.
Жеңілдікті/ай = (882 немесе 5000) × АЕК / 12Салық салынатын база және ЖТС (439-бап)
База = табыс − МЗЖ − МӘМС − шегерімдер. ЖТС прогрессивті: 8500 АЕК/жылға дейін (36 762 500 ₸) 10% және одан жоғарысына 15%.
ЖТС = 10% × база (шекке дейін) + 15% × (база − шек)2026 жылдан алынып тасталған шегерімдер
401-бап бойынша шегерімдер тізбесі толық болды. Оқуға, медицинаға, ипотекаға, ерікті зейнетақыға арналған шегерімдер мен қайырымдылық жеке шегерім ретінде алынып тасталды.
Жиі қойылатын сұрақтар
Ресми дереккөздер:
Есеп анықтамалық сипатта. Салық мөлшерлемелері мен жеңілдіктер өзгеруі мүмкін — ҚР Салық кодексінің ағымдағы редакциясын тексеріңіз және ресми ақпарат үшін ҚМ МКД-ға жүгініңіз.
Сарапшы қатысуы
Калькуляторларды жасауға қатысқан Арнур Еркенбаев — қаржы және несиелеу сарапшысы, портал Zanimaem.kz. Оның тәжірибесінің арқасында барлық есептеу формулалары мен ұсыныстар Қазақстан банк секторының нақты тәжірибесіне сәйкес келеді.