БЖЗҚ жеткіліктілік шегі 2026
Тұрғын үйге немесе емделуге зейнетақы жинағының қанша бөлігі қолжетімді екенін тексеріңіз
2026 маусымнан жаңа әдістеме: шектер болашақ жарналарды есепке алмай есептеледі (ҚР ҮҚ 21.05.2026 № 422, 2026 маусымнан күшінде) және 79%-дан астам өсті. Шек 1 қаңтардағы ең төменгі зейнетақы мен ЕТЖ бойынша қайта есептеледі және өткен жылғы шектен, болжамды инфляция + 5 п.т.-ға индекстелгеннен төмен болмайды (әдістеменің 5-т.); жасына байланысты зейнеткерлерге ЕЖШ қолданылмайды.
БЖЗҚ артық сомасы = жинақ − жасыңызға сай жеткіліктілік шегі. 2026 маусымнан шектер болашақ жарналарсыз есептеледі (ҚР ҮҚ № 422) және 79%+ өсті: мысалы, 35 жаста шек 11 490 000 ₸, 50 жаста — 17 590 000 ₸. Артық соманы уәкілетті оператор арқылы тұрғын үйге не емге жіберуге болады; жинақты ИПБ-ға (07.09.2026 бастап — 100%-ға дейін) артық сомасыз да беруге болады.
Параметрлер
Ұлттық банктің сенімгерлік басқаруындағы МЗЖ бойынша жинақты енгізіңіз: инвестпортфель басқарушысына (ИПБ) берілген сомалар артық соманы есептеуге кірмейді (№ 521 ҮҚ, 4-т.). Нақты сома — БЖЗҚ үзінді көшірмесінде (enpf.kz, eGov немесе БЖЗҚ қосымшасы).
Неге пайдалануға болады
Шектен артық соманы уәкілетті оператордың (Отбасы банк, Халық, Altyn, БЦК, Freedom) арнайы шотына тұрғын үй жағдайын жақсартуға не емделуге аударуға болады. Инвестпортфель басқарушысына (ИПБ) беру шекке байланысты емес: 2026 жылғы 7 қыркүйектен бастап ИПБ-ға жинақтың 100%-ына дейін беріп, консервативті, теңгерімді не тәуекелі жоғары портфельді таңдауға болады.
Нәтиже
Жинақтың бір бөлігі тұрғын үйге не емге алуға қолжетімді.
Есептеу мысалдары
Тұрғын үйге қолжетімді артық соманы тексереміз.
- • 35 жасқа ЕЖШ = 11 490 000
- • 12 000 000 − 11 490 000 = 510 000
- • Уәкілетті оператор арқылы аударылады
Жинақ шектен аз.
- • 40 жасқа ЕЖШ = 13 370 000
- • 10 000 000 − 13 370 000 < 0
Зейнет алды жас, ірі жинақ.
- • 55 жасқа ЕЖШ = 19 950 000
- • 25 000 000 − 19 950 000 = 5 050 000
ЕЖШ деген не
Ең төменгі жеткіліктілік шегі — алудан кейін БЖЗҚ-да қалуға тиіс сома. Әдістеме: ҚР ҮҚ 30.06.2023 № 521 (21.05.2026 № 422 ред.).
2026 жаңа әдістемесі
Шек = 12 × ең төменгі айлық төлем × өмір бойғы төлемдердің ағымдағы құн факторы, болашақ жарналарды ЕСЕПКЕ АЛМАЙ (кірістілік 9%, индексация 8%). Ең төменгі төлем = мыналардың үлкені: (75% + 2,5% × (жас − 20)) × ең төменгі зейнетақы немесе (60% + 2% × (жас − 20)) × ЕТЖ, 200%-дан аспайды; базалық 75% және 60% жыл сайын 10 және 7,5 п.т.-ға өседі. Шектер 79%+ өсті.
Артық сома формуласы
Жасыңызға сай шекпен (20–62 кестесі, БЖЗҚ жариялайды) Ұлттық банктің сенімгерлік басқаруындағы МЗЖ бойынша жинақты салыстырамыз — ИПБ-ға берілгені ескерілмейді (№ 521 ҮҚ, 4-т.).
Артық сома = Жинақ − ЕЖШ(жас)Пайдалану
Артық сома уәкілетті оператордың арнайы шотына (Отбасы, Халық, Altyn, БЦК, Freedom) тұрғын үйге не емге аударылады. Қолма-қол берілмейді. ИПБ-ға беру — алу емес және шекке байланысты емес: 07.09.2026 бастап жинақтың 100%-ына дейін (№ 334-VIII Заң).
Кестені жаңарту
Жыл сайын — 1 қаңтардағы ең төменгі зейнетақы мен ЕТЖ бойынша; жаңа шек өткен жылғы шектен, болжамды инфляция + 5 п.т.-ға индекстелгеннен төмен болмайды (әдістеменің 5-т.). 2026 жылғы қайта қарау — әдістеме ауысуына байланысты жоспардан тыс (№ 422 ҮҚ жарияланғаннан кейін 10 күнтізбелік күн өткен соң күшіне енді).
Жиі қойылатын сұрақтар
Ресми дереккөздер:
Бұл қаржылық ұсыныс емес. Қаржылық шешімдер қабылдамас бұрын банкпен және тәуелсіз қаржы кеңесшісімен ақылдасыңыз.
Сарапшы қатысуы
Калькуляторларды жасауға қатысқан Арнур Еркенбаев — қаржы және несиелеу сарапшысы, портал Zanimaem.kz. Оның тәжірибесінің арқасында барлық есептеу формулалары мен ұсыныстар Қазақстан банк секторының нақты тәжірибесіне сәйкес келеді.
Басқа калькуляторлар
Жалақы калькуляторы
Әлеуметтік төлемдер және еңбек қатынастары
Еңбекке уақытша жарамсыздық парағының калькуляторы
Әлеуметтік төлемдер және еңбек қатынастары
Жүктілік пен босану бойынша жәрдемақы
Әлеуметтік төлемдер және еңбек қатынастары
Жалдамалы қызметкерлер үшін ЖТС калькуляторы
Салық калькуляторлары